تولید کود بیولوژیک از مازاد گوگرد پالایشگاه‌ها در کشور

با توجه به تولید سالانه بیش از دو میلیون تن گوگرد از فعالیت‌های پالایشگاه‌های نفت و گاز، پژوهشگران موسسه تحقیقات خاک و آب سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی با استفاده از این عنصر، کود بیولوژیکی برای خاک‌های آهکی اراضی کشاورزی عرضه کردند که قادر به تامین غذای گیاهان است.
دکتر حسین بشارتی کلایه، مجری طرح در گفت‌وگو با خبرنگار فناوری ایسنا با بیان این که ایران جزو مناطق خشک و نیمه خشک دنیاست، گفت: این موقعیت موجب شده است که خاک‌های کشور آهکی شوند و این نوع خاک‌ها عناصر غذایی مانند فسفر، آهن و روی را از دسترسی گیاهان خارج می‌کند.
وی، کمبود این عناصر غذایی در خاک‌های کشور را یکی از عوامل محدود کننده تولید محصولات کشاورزی دانست و اظهار داشت: بیش از 70 درصد از خاک‌های کشور کمبود فسفر دارند به گونه‌ای که کشور سالانه به 500 تا 700 هزار تن فسفر نیاز دارد تا این کمبود را در اراضی کشاورزی تامین کند.
بشارتی، راندمان کم کودهای فسفره را از دیگر چالش‌های بخش کشاورزی ذکر کرد و گفت: راندمان و بازدهی کودهای فسفره در خاک‌های کشور بیش از 20 درصد نخواهد بود.
مجری طرح با اشاره به وجود مقادیر زیادی گوگرد در کشور خاطرنشان کرد: در حال حاضر سالانه بیش از دو میلیون تن گوگرد از فعالیت‌های پالایشگاه‌های نفت و گاز تولید می‌شود که از مازاد گوگرد می‌توان در این زمینه استفاده کرد.
به گفته وی از این منبع می‌توان در خاک های آهکی به عنوان یک ماده اسیدزا برای آزاد سازی عناصر غذایی تثبیت شده در خاک که گیاه نمی‌تواند از آن استفاده کند، بهره برد.
مجری طرح از دستیابی به دانش فنی تولید یک نوع کود بیولوژیک از گوگرد مازاد داخل کشور خبر داد و گفت: گوگرد به تنهایی قابل استفاده نیست و برای کاربردی کردن آن در این کود نیاز به میکروب‌های اکسید کننده گوگرد است.
وی با تاکید بر اینکه برای تولید این کود از باکتری "تیو باسیلوس" استفاده شده است، اضافه کرد: برای این منظور اقدام به جداسازی و خالص‌سازی باکتری‌ها تیوباسیلوس از نمونه‌های آب و خاک کردیم و پس از بررسی کارایی باکتری‌های منتخب به همراه گوگرد در شرایط گلخانه‌یی، اقدام به ‌تهیه ماده نگهدارنده مناسب با فرمولاسیون‌های مختلف با استفاده از مواد ارزان قیمت و قابل دسترس داخلی چون گوگرد کردیم.
بشارتی، ادامه داد: پس از ارزیابی کارایی کود زیستی همراه با گوگرد بر روی گیاهان مختلف در سطح گلخانه و مزارع در استان‌های مختلف کشور، مناسب‌ترین مقدار و نسبت گوگرد و کود زیستی برای مصرف در مزارع را به دست آوردیم.
این محقق گفت: کود بیولوژیکی تولید شده با این دانش فنی به صورت پودر نرم و نمناک حاوی بیش از 10 میلیون سلول باکتری تیوباسیلوس در هر گرم است که این باکتری‌ها در اکسایش گوگرد توانمند هستند و این فرمولاسیون می‌تواند باکتری‎ها را برای مدت طولانی به صورت فعال در خود نگهدارد.
وی به مزایای کود زیستی تولید شده از گوگرد اشاره کرد و افزود: استفاده از این کود زیستی به همراه گوگرد مازاد و فراوان موجود در کشور توانسته جایگزین بخشی از کودهای شیمیایی وارداتی شود تا ضمن جلوگیری از خروج ارز، باعث کاهش مصرف کودهای شیمیایی در اراضی کشاورزی و تولید محصولات سالم شود.
بشارتی با تاکید بر اینکه این کود در مناطق مختلف کشور برای تامین عناصر مورد نیاز گیاه به ویژه فسفر موثر است، خاطر نشان کرد: استفاده از گوگرد به عنوان فراوان‌ترین و اقتصادی‌ترین ماده اسیدزا، یکی از راهکارهای مقابله با کمبود عناصر غذایی و بهبود وضعیت تغذیه‌ای گیاهان در خاک‌های آهکی است.
وی از تجاری سازی و انتقال دانش فنی به بخش خصوصی برای تولید انبوه کود زیستی خبر داد و گفت: هم اکنون 30 هزار بسته از این کود زیستی تولید و برای سال زراعی جدید از سوی وزارت جهاد کشاورزی در میان کشاورزان توزیع خواهد شد.