محتمل ترین سناریو و یک سناریوی هولناک!

بورس24 : امروز هفته جدید فعالیت بازارهای جهان شروع شده و دهمین هفته جنگ در خاورمیانه است البته مدتی است آتش بس حاکم است اما این آتش بس سبب از میان رفتن تنش نشده و صرفا شکل آن را تغییر داده است. به همین دلیل است که شاهد رشد قیمت نفت و افول قیمت طلا در هفته گذشته بودیم و سرمایه گذاران درباره بسیاری از مسایل دچار نگرانی و عدم قطعیت هستند.

تداوم تنش در خاورمیانه به بالا باقی ماندن قیمت نفت منجر شده و بسیاری از فعالان اقتصادی فعالیت های خود را کم کرده اند تا دوران مبهم کنونی سپری شود. اگر این وضعیت ادامه یابد اقتصاد جهان با رکود مواجه خواهد شد.

مهم ترین سوال برای تمامی سرمایه گذاران در تمامی دوران های ثبات یا بی ثباتی این است که افق بازارها چگونه خواهد بود؟

تمامی نهادهای مشاوره سرمایه گذاری و تحلیلگران مستقل تلاش می کنند به این سوال پاسخ دهند و پاسخ ها مسیر رفتار سرمایه گذاران و در نتیجه بازارها را تعیین می کند.

ماه گذشته میلادی عواملی که ماه قبل از آن بر بازارها تاثیر داشتند همچنان بر رفتار سرمایه گذاران موثر بودند. جنگ در خاورمیانه و عدم قطعیت های اقتصادی و ژئوپلیتیک همچنان در صدر فهرست عوامل موثر بر بازارها هستند.

دوران انتظار ادامه دارد؟

ماه جدید درحالی شروع شده که انتظار می رود در کوتاه مدت وضعیت مانند هفته های قبل باشد. در سه هفته اخیر یعنی دوره آتش بس در خاورمیانه، ترامپ و مقامات دولت او اظهارنظرهای مختلف کرده اند و تحلیلگران در نشریات مختلف تلاش کرده اند وضعیت را توصیف کنند.

عده ای از تحلیلگران معتقدند به دلیل تفاوت بزرگ بین مواضع دو طرف و سرسختی آنها، بعید است توافق حاصل شود و این یعنی دوره بلاتکلیفی ادامه می یابد.

نوسان های کوچک قیمت نفت و طلا نشان می دهد بازیگران اقتصاد در انتظار هستند. امروز نوسان ارزش دلار در برابر یورو و پوند و نوسان شاخص های مالی در بورس های بزرگ نیز محدود بوده اما در ساعات اخیر شاهد رشد قیمت نفت و افول قیمت طلا هستیم زیرا تنش شدت پیدا کرده است.

سناریوی محتمل

محتمل ترین سناریو این است که دوره کنونی مدتی طول خواهد کشید و سپس هنگامیکه فشارهای اقتصادی بر ایران و هزینه های حضور نظامی آمریکا در منطقه به نقطه ای خاص رسید دو طرف به سمت مذاکره سوق داده می شوند و نوعی توافق محدود بین آنها شکل می گیرد که شبیه وضعیت نه جنگ و نه صلح کنونی خواهد بود البته با تنش کمتر.

اگر این سناریو تحقق یابد می توان انتظار داشت که به تدریج قیمت نفت کمی پایین رود و قیمت طلا رشد کند. کاهش تنش و پیش بینی توافق بین دو طرف درگیر در خاورمیانه سبب کاهش قیمت نفت می شود اما قیمت ها برای مدتی طولانی به سطوح قبل از شروع جنگ باز نخواهد گشت زیرا زیرساخت های انرژی در منطقه آسیب دیده و وضعیت تنگه هرمز عادی نیست.

بالا باقی ماندن قیمت نفت به این معناست که اقتصاد جهان برای مدت طولانی دچار ضعف می شود و با آنکه این ضعف شدید نخواهد بود اما در هر حال شاهد اثرگذاری آن بر بازارها خواهیم بود.

رویداد بعدی، رشد فشارهای تورمی در اثر رشد قیمت نفت است. اگر بانک های مرکزی تصور کنند تورم رشد می کند نرخ های بهره را پایین نخواهند آورد و شاید نرخ ها را بالا ببرند. این عامل هم بر اقتصاد جهان فشار وارد خواهد کرد یعنی از این جهت هم شاهد کاهش فعالیت های اقتصادی در جهان خواهیم بود.

طلا رشد می کند؟

کاهش تنش به رشد محدود قیمت طلا کمک می کند. از آنجا که در این سناریو توافق جامع بین آمریکا و ایران حاصل نمی شود تنش بطور کامل از میان نمی رود اما تشدید هم نمی شود و این به رشد محدود قیمت طلا کمک می کند. شاید برخلاف آنچه بانک گلدمن ساکس پیش بینی کرده سال جاری قیمت طلا رکورد جدید ثبت نکند. قیمت طلا پایان ماه ژانویه یعنی سه ماه پیش به رکورد 5600 دلار رسید و سپس کاهش یافت. قیمت این فلز امروز در محدوده 4500 دلار نوسان کرده است. قیمت نقره هم سه ماه پیش به رکورد 121 دلار رسیده و امروز در محدوده 73 دلار نوسان کرده است.

در سناریوی یاد شده نوسان ارزش دلار و دیگر ارزهای معتبر بزرگ نخواهد بود. سرمایه گذاران در بازار ارزهای معتبر بر تحولات خاورمیانه و سیاست های پولی بانک های مرکزی بزرگ تمرکز خواهند داشت. عملکرد شاخص دلار در ماه های اخیر منفی بوده و سرمایه گذاران در این بازار محتاطانه رفتار کرده اند.

یک سناریوی دیگر

اگر ناگهان به هر دلیل جنگ از سر گرفته شود شرایط بسیار خطرناک خواهد شد زیرا شروع ناگهانی جنگ یعنی دو طرف حداکثر توان خود را برای به زانو درآوردن طرف مقابل بکار خواهند گرفت. این یک سناریوی بسیار منفی و هولناک است که سبب بی ثباتی عمیق در بازارها می شود. مشخص نیست در چنین سناریویی آمریکا از چه سلاح هایی استفاده خواهد کرد و واکنش ها به اقدامات این کشور چه خواهد بود. همچنین مشخص نیست ایران چه اهدافی را نابود می کند.