پیشی‌گرفتن تاریخی طلا از اوراق خزانه‌داری آمریکا در ذخایر بانک‌های مرکزی

بورس24 : طلا برای نخستین بار دست‌کم در دو دهه گذشته، جایگاه اوراق خزانه‌داری آمریکا را در سبد ذخایر ارزی بانک‌های مرکزی جهان پشت سر گذاشت؛ رخدادی که از تغییر تدریجی اما معنادار در معماری نظام پولی جهانی حکایت دارد. بر اساس برآوردها، ارزش ذخایر رسمی جهانی طلا با احتساب قیمت‌های بازار به حدود ۵.۰ تریلیون دلار رسیده است؛ رقمی که از ارزش دارایی‌های رسمی خارجی اوراق خزانه‌داری آمریکا با حدود ۳.۹ تریلیون دلار فراتر رفته و یک نقطه عطف تاریخی محسوب می‌شود.

این تحول در شرایطی رخ می‌دهد که از سه‌ماهه چهارم سال ۲۰۱۹ تاکنون، ارزش ذخایر طلای بانک‌های مرکزی تقریبا سه برابر شده است. بخش عمده این رشد، حاصل ترکیب افزایش قیمت طلا و خریدهای مستمر و گاه تهاجمی بانک‌های مرکزی بوده است. در همین بازه زمانی، برآورد می‌شود بیش از ۴ هزار و ۵۰۰ تن طلا به ذخایر رسمی افزوده شده باشد؛ رقمی که برخی تحلیلگران معتقدند شامل خریدهای گزارش‌نشده نیز می‌شود و می‌تواند تصویر واقعی تقاضای نهادی برای طلا را حتی قوی‌تر نشان دهد.

شتاب خرید بانک‌های مرکزی و تغییر اولویت‌ها

داده‌ها نشان می‌دهد بانک‌های مرکزی، به‌ویژه در اقتصادهای نوظهور، طی سال‌های اخیر به‌طور هدفمند در حال افزایش سهم طلا در ذخایر ارزی خود هستند. این روند در تضاد با وضعیت دارایی‌های خارجی اوراق خزانه‌داری آمریکاست که طی همین مدت، عملا بدون رشد معنادار باقی مانده است. چنین واگرایی‌ای بیانگر بازنگری در اولویت‌های ذخیره‌سازی و تلاش برای کاهش وابستگی به دارایی‌های دلاری است.

ریسک‌های ژئوپولیتیکی و بازتعریف دارایی امن

تحلیلگران معتقدند تشدید ریسک‌های ژئوپولیتیکی، تحریم‌های مالی و نگرانی از سیاسی‌شدن نظام پولی جهانی، نقش مهمی در تقویت جایگاه طلا ایفا کرده است. در این چارچوب، طلا به‌عنوان دارایی بدون ریسک اعتباری و مستقل از نظام مالی غرب، بار دیگر در کانون توجه قرار گرفته است. این تغییر رویکرد، به‌ویژه برای کشورهایی که به‌دنبال حفظ حاکمیت پولی و کاهش آسیب‌پذیری در برابر شوک‌های خارجی هستند، اهمیت دوچندان دارد.

پیامدهای پولی و چشم‌انداز بازار طلا

پیشی‌گرفتن طلا از اوراق خزانه‌داری آمریکا در ذخایر رسمی، صرفا یک آمار نمادین نیست، بلکه نشانه‌ای از بازتعریف تدریجی نقش طلا در نظام پولی جهانی است. در صورتی که روند فعلی خرید بانک‌های مرکزی ادامه یابد و هم‌زمان نااطمینانی‌های اقتصاد کلان و ژئوپولیتیکی پابرجا بماند، طلا می‌تواند همچنان به‌عنوان یکی از ستون‌های اصلی ذخایر ارزی جهان باقی بماند و حمایت ساختاری قدرتمندی برای قیمت‌های بلندمدت آن ایجاد کند.