گزارش مرکز پژوهش‌های مجلس از وضعیت خودرو؛ تولید ۱۹۵ هزار دستگاه آب رفت؛ صادرات هم ۶۱ میلیون دلار کاهش یافت

ورس ۲۴: گزارش مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی از عملکرد صنعت خودرو در سال ۱۴۰۴، از کاهش قابل توجه تولید، افزایش محدود واردات و افت ارزش صادرات خودرو و قطعات حکایت دارد؛ روندی که در کنار کاهش اسقاط خودروهای فرسوده، بیانگر تداوم چالش‌های ساختاری و سیاستی این صنعت است.

کاهش ۱۹۵ هزار دستگاهی تولید خودرو

بر اساس گزارش «شاخص‌های ترسیم‌کننده وضعیت صنعت خودرو در سال ۱۴۰۴»، تولید خودرو در این سال به ۹۲۶ هزار دستگاه رسید؛ رقمی که در مقایسه با تولید یک میلیون و ۱۲۱ هزار دستگاهی سال ۱۴۰۳، کاهش ۱۹۵ هزار دستگاهی را نشان می‌دهد.

جنگ ۱۲روزه، مشکلات تأمین ارز و انفجار بندر شهید رجایی از جمله عوامل مقطعی مؤثر بر کاهش تولید عنوان شده‌اند؛ عواملی که در کنار چالش‌های موجود، بر عملکرد صنعت خودرو در سال گذشته اثر گذاشته‌اند.

افزایش واردات در مقابل افت صادرات

در سوی دیگر، واردات خودرو با افزایش ۴ هزار دستگاهی همراه شد و از ۶۳ هزار دستگاه در سال ۱۴۰۳ به ۶۷ هزار دستگاه در سال ۱۴۰۴ رسید.

همزمان، ارزش صادرات خودرو و قطعات با افت قابل توجه مواجه شد. مجموع صادرات این بخش در سال ۱۴۰۴ به ۶۵ میلیون دلار رسید؛ در حالی که این رقم در سال ۱۴۰۳ حدود ۱۲۶ میلیون دلار بود. به این ترتیب، صادرات خودرو و قطعات حدود ۶۱ میلیون دلار کاهش یافت؛ موضوعی که نشانه‌ای از تضعیف حضور این صنعت در بازارهای خارجی و تداوم چالش‌های رقابت‌پذیری، ارزی و تجاری است.

اسقاط خودروهای فرسوده از هدف برنامه هفتم عقب ماند

شاخص اسقاط خودروهای فرسوده نیز در سال ۱۴۰۴ روندی نزولی داشت. تعداد خودروهای اسقاط‌شده از ۳۵۰ هزار دستگاه در سال ۱۴۰۳ به ۲۰۴ هزار دستگاه در سال ۱۴۰۴ کاهش یافت.

بر اساس قانون برنامه هفتم، مقرر شده است تعداد خودروهای اسقاط‌شده تا پایان برنامه به ۵۰۰ هزار دستگاه در سال برسد؛ با این حال، عملکرد سال ۱۴۰۴ تنها حدود ۴۱ درصد از هدف سالیانه را پوشش داده است.

در مجموع، صنعت خودرو در سال ۱۴۰۴ با عدم تعادل میان تولید، واردات و صادرات مواجه بوده و بهبود پایدار شرایط این صنعت نیازمند اصلاحات ساختاری، ثبات سیاستی و تقویت ظرفیت‌های تولیدی و صادراتی کشور است.