بررسی مشکلات ساختاری سرمایه‌ گذاری خارجی در بازار سرمایه ایران

بورس24 : یک کارشناس بازار سرمایه اعلام کرد: تناقض بزرگی که در قانون و مقررات کشور ما وجود دارد اینکه برای سرمایه گذاری در بورس نیازی به مجوز نیست، اما برای خارج کردن سرمایه از کشور مجوز نیاز است! 

سرمایه‌ گذاری خارجی در بازار سرمایه در کشور ما دو مشکل ساختاری دارد، اولین مشکل قوانین و دستورالعمل ها و دومین فضای کلان سیاسی و تحریم‌ هاست. در واقع باید گفت که هنوز برای عملیات ورود پول به کشور و سرمایه گذاری در بورس به نتیجه نرسیده‌ ایم.

رامین ربیعی، کارشناس بازار سرمایه ضمن بیان مطالب بالا افزود: یک فرد غیر ایرانی که سرمایه ای را در یک بانک خارجی دارد اگر بخواهد در بورس تهران سرمایه گذاری کند، پروسه انتقال پول به ایران (جدای از تحریم ها) از طریق صرافی و... شفاف نیست.

او ادامه داد: اگر هم قصد افتتاح حساب در بانک های ایرانی را داشته باشد این کار به سختی و تنها توسط تعداد بانک‌ های محدودی صورت می گیرد در نهایت اگر هم پول او در بانک های ایرانی از طریق صرافی وارد شود، اداره مالیات پیگیر می شود که آیا این پول درآمد است و شبکه بانکی کشور نیز زیر سوال خواهد رفت.

ربیعی افزود: از سویی شرکت‌ های کارگزاری در ایران اگر بخواهند مستقیما از سرمایه گذار خارجی پول دریافت کنند، به مشکل مالیاتی برخورد خواهند کرد و از سوی دیگر شرکت‌ های بورسی نیز حاضر نیستند پول حاصل از سود سهام را به شرکت های کارگزاری واریز تا آنها به مشتریان خود پرداخت کنند.

این کارشناس بازار سرمایه با بیان اینکه این مشکلات از نظر عملیاتی سرمایه‌ گذاری برای یک فرد غیر ایرانی را دشوار کرده است، افزود: تا زمانی که به طور عملیاتی به این مقوله نگاه نشود و فقط یک سری دستورالعمل برای آن تبیین کرد نمی توان به ورود سرمایه گذار خارجی فکر کرد.

وی گفت: تناقض بزرگی که در قانون و مقررات کشور ما وجود دارد این است که برای سرمایه گذاری در بورس نیازی به مجوز نیست، اما برای خارج کردن سرمایه از کشور مجوز نیاز است! یعنی اگر یک سرمایه‌گذار خارجی بعد از رد کردن تمام مشکلات بتواند در بورس سرمایه گذاری کند، بانک مرکزی اجازه خروج پول را به او نمی دهد.

او گفت: تا زمانی که به طور عملیاتی به‌حضور سرمایه‌گذاران خارجی نگاه نشود و فقط دستورالعمل برای آن تبیین کرد نمی‌ توان به ورود سرمایه گذار خارجی فکر کرد.

ربیعی با اشاره به تحریم و مشکلاتی که شرکت های ایرانی برای جابه جایی پول دارند، اعلام کرد: در این شرایط سرمایه گذار مالی خارجی که قصد ورود پول به ایران و خروج آن را دارد، بانک های بین المللی اگر بدانند مبدا و مقصد پول ایران است از جا به جایی پول جلوگیری خواهند کرد، این موضوع عملا سرمایه گذاری خارجی را در ایران غیر ممکن می کند.

این کارشناس بازار سرمایه در ادامه با اعلام اینکه به طور قطع نمی توان گفت امکان سرمایه گذاری در ایران وجود ندارد،‌ افزود: در بورس ما سرمایه گذارانی از کشورهای مانند افغانستان، عراق، کویت، لبنان و ... حضور دارند چرا که در گذشته روابطی با ایران داشته‌اند و برای برخی از آنها اینکه از طریق سرمایه گذاری در بورس بتوانند اقامت ایران را بگیرند، مساله جذابی است که به اعتقاد من نقطه مثبتی بوده و یک قدم رو به جلو خواهد بود.

وی افزود: با نگاه به لیست کلیه کدهای بورسی ثبت شده برای سرمایه گذاری خارجی درمی یابیم که اکثر کدها برای کشورهای همسایه است. خصوصا آنهایی که روابط دوستانه‌ تری با ایران دارند.

ربیعی اعلام کرد: اگر بخواهیم به سرمایه گذار خارجی به چشم بازوی قدرتمند برای ایجاد تحول در بازار سرمایه نگاه کرد، نباید تنها به کشورهای همسایه بسنده کرد بلکه باید بستری فراهم شود تا ‌شرکت های مالی بزرگ دنیا بتوانند در بازار سرمایه کشور ما حضور داشته باشند.

این کارشناس بازار سرمایه در پایان خاطر نشان کرد: جدای از بحث مقررات ملی در ایران و تحریم بین المللی، بانک های خصوصی و بزرگ دنیا مقررات داخلی خود را دارند که تا زمانی که مقررات آنها اجازه فعالیت با ایران را ندهد، روابط بانکی و کارگزاری با شرکت های ایرانی برقرار نمی شود و به تبع آن مشتریان بزرگ مالی آنها از جمله شرکت های سرمایه گذاری نمی توانند در ایران سرمایه گذاری کنند چرا که فقط آن بانک ها را به عنوان بانک امین به رسمیت می شناسند.