«نیمه دوم بهمن !!»  

علیرضا باغانی - بورس24 : معاملات روز سه‌شنبه به جزء در چند سهم پرتراکنش و شاخص‌ساز که موجبات رشد 68 هزار واحدی دماسنج اصلی بازار را فراهم کرد، با فشار عرضه آغاز شد و هنوز دقایق نخست را پشت سر نگذاشته بودیم که 70 درصد بازار با رنج منفی فروشندگان به رنگ سرخ درآمد ! حقیقتا تصور چنین فضایی را نداشتیم اما به هر جهت تفکر کاهش دارایی سهام از یکسو و از سوی دیگر نظاره‌گر بودن طرف خریدار در شرایطی که بسیاری تصویری صفر و یک از مذاکرات آخر هفته داشتند و یا نگران اقدامات غافلگیرکننده و عملیات فریب دشمن بودند، باعث شد تا بازار سه‌شنبه را با فشار عرضه پیش ببریم و در عین اینکه در نیمه دوم معاملات تقاضا رو به بهبود رفت اما در نهایت بخش بااهمیتی از رشد روزانه شاخص از دست رفت و تنها 0.16 درصد بازدهی برای این دماسنج باقی ماند. ارزش معاملات با رشد 18 درصدی به 14.6 همت رسید و یکهزار و 620 میلیارد تومان خروج پول حقیقی رقم خورد ...

نیمه دوم بهمن را در حالی آغاز می‌کنیم که نیمه نخست آن هرچه که در قالب رشد قیمت در آذر و دی زده بودیم، پودر شد و یک برگشت به عقب و اصلاح تمام‌عیار را تجربه کردیم. البته بازار از نیمه دوم معاملات یکشنبه فضای بهتر و آرام‌تری گرفت اما تعطیلات 3 روزه پایان هفته عاملی برای احتیاط در رفتار معامله‌گران بود. به شکل واضحی روشن است که بسیاری از تحلیلگران و سهامداران اعتقاد به ارزندگی قیمت‌ها دارند اما از بد ماجرا در شرایط فعلی این تحولات سیاسی است که دست بالا را دارد و در یکی از بزنگاه‌های مهم اقتصادی کشور، حکمرانی می‌کند.

بازار سالها در انتظار حذف ارز ترجیحی، اصلاح ساختار حرکتی دلار توافقی و حذف سیاست قیمت‌گذاری دستوری بود و حالا که همتی و مدنی‌زاده در کنار یکدیگر با یک طرز فکر مشخص و همسو باهم تحولات ارزی و اقتصادی را کلید زده‌اند، مرد مو نارنجی با بهانه سرکوب اعتراضات و در جلد یک فرشته مهربان، ناوهای جنگی خود را روانه خاورمیانه کرده و با اهرم فشار به دنبال توافق بر سر مسائل هسته‌ای و موشکی و ... است !!

درخصوص تحولات سیاسی باید گفت که آمریکا با لشکرکشی و اعزام ناوهای جنگی به منطقه نشان داده که دیگر راهبرد نه‌جنگ و نه‌مذاکره را نمی‌پذیرد. در همین راستا حاکمیت کشور نیز اضطرار و گذر تهدیدها از مرز معمول را درک کرده و طبیعتا در چنین شرایطی، ارائه پیش‌شرط‌ها از سوی سران ایرانی خیلی معنا و مفهوم ندارد؛ آنها آمده‌اند تا با یک دستاورد مطلوب و ملموس بازگردند؛ حال یا با آتش‌افروزی و شلیک موشک یا با صلح و توافق ! در حقیقت به نقطه‌ای رسیده‌ایم که باید تکلیف برخی از مسائل روشن شود؛ نمی‌گوئیم تلاش‌های دیپلماتیک بی‌فایده است اما معتقدیم تحولات سیاسی دنیا به‌ قدری شتاب گرفته که دیگر امکان حرکت با دست فرمان، خواسته‌ها و گفتمان گذشته نیست.

شروطی که مطرح می‌شوند، مستقیماً ستون‌های قدرت امنیتی جمهوری اسلامی را هدف گرفته است. در چنین شرایطی نقش بازیگران منطقه بسیار مهم است. کشورهای پرنفوذ همسایه به ویژه عرب‌ها در عین اینکه خواستار ایران بدون غنی‌سازی و نیابتی و کاهش توان موشکی هستند، به دنبال راهی برای توافق ایران با آمریکا بدون وقوع هیچ‌تنشی در خاورمیانه هستند. بنابراین کشورهای منطقه تمام تلاششان را برای اجماع دور جدیدی از مذاکرات و توافق با هدف خروج مواد غنی‌شده در ایران و سایر مسائل در ازای تضمین عدم حمله اسرائیل به ایران به کار بسته‌اند.

لذا برخی از تحلیلگران سیاسی معتقدند چنانچه اسرائیل همچون تحولات خردادماه شگفتی‌‌آفرینی نکند و به مانند دوره‌های گذشته بواسطه جلوگیری از توافق دست به شیطنت و تخریب نزند، بسیار محتمل است که تلاش همسایگان ایران مثمرثمر واقع شود و موقتا تهدیدهای نظامی از سر کشور دور شوند ! حقیقتا صبر جامعه ایرانی هم برای یک زندگی ساده لبریز شده و در آستانه انفجار است.

بنابراین از دید ما که البته درک چندانی از سیاست نداریم و با اتفاقاتی که طی روزها و هفته‌های اخیر رخ داده، معتقدیم که در مدتی کوتاه باید تکلیف این وضعیت روشن شود ! یا جنگ سریع و پرهزینه یا توافق صریح و احتمالا با یک نتیجه مشخص ! اتفاقات روز جمعه نشان داد که طرفین مذاکره، با اهداف متفاوت، فعلاً نمی‌خواهند از پای میز بلند شوند و برگشت طرفین به پایتخت‌ها و اظهارات عراقپی می‌تواند نقطه امید برای عدم فروپاشی مذاکرات آغاز شده باشد؛ هر چند که باید کمی زمان داد و اظهارات طرف مقابل را هم دید.

اما در حوزه اقتصادی فعلا فضا بد پیش نمی‌رود و دلار توافقی پس از توقفی کوتاه مجددا به حرکت و نوسان درآمده است. هر چند که انتظارات از همتی بالاست اما فعلا فضای سیاسی و اقتصادی کشور به اندازه‌ای ملتهب است که او نمی‌تواند با سرعت بالا نرخ دلار آزاد و توافقی را یکسان کند. در همین راستا شرکت‌ها به شکل مداوم در حال انتشار اطلاعیه و به روز کردن نرخ فروش محصولات خود بر اساس رشد بهای تمام‌شده هستند و همین مساله مارجین سود آنها را در بدترین حالت حفظ و در برخی موارد تقویت می‌کند. درخصوص بودجه هم باید گفت که ظاهرا مجلس بررسی لایحه را آغاز کرده و تصور نمی‌کنیم از این ناحیه دچار چالش اساسی بشویم. 

در دل بازار هم فعلا خبر خاصی نیست جزء اینکه بعد از اصلاح اخیر و بر اساس تحولات رخ داده می‌توان واچ‌لیستی از بیش از 200 نماد ارزنده تشکیل داد و از بین این نمادها گزینه‌های جذاب‌تر را بر اساس پارامترهایی نظیر P/E-ttm ، P/E-forward ، P/S ، تقسیم سود قابل قبول در مجامع، ارزش دلاری، روند تکنیکی، حجم معاملات روزانه، ورود و خروج پول، بررسی ترکیب سهامداران بیش از 1 درصدی، انتظارات تورمی، گزارش‌های ماهانه و ... را برای سرمایه‌گذاری شناسایی کرد.

یک بررسی مهم برای تصمیم‌گیری این روزها به نظر همین ارزندگی است که احتمالا بواسطه تحولات سیاسی اخیر از ذهن برخی پاک شده و همانطور که طی روزهای اخیر هم اشاره شد، بهتر است تحولات سیاسی را صفر و یک نبینیم و نگاه عمیق‌تر به تحولات اقتصادی و اثرات آن در بازار سرمایه داشته باشیم. همانطور که تحولات تلخ تابستان نقطه انتها داشت، به‌نظر روزهای تیره و تار دی و بهمن هم فراموش خواهد شد و شرایط متفاوتی پیش روی بازار قرار خواهد گرفت.

و نکته آخر اینکه، پس از اتفاقات و اعتراضات اخیر، از گوشه و کنار شنیده می‌شود که شرکای تجاری ایران کمی برخورد خود را در مبادلات کالایی به ویژه در خرید نفت تغییر داده‌اند ! این اتفاق خوبی نیست و نشان می‌دهد که فشار تحریم‌ها افزایش یافته و چنانچه توافقی شکل نگیرد، فشارهای اقتصادی دوچندان خواهد شد و در همین راستا ممکن است اتفاقات دی ماه به شکل قوی‌تری چه در رشد نرخ ارز و جهش قیمت انواع و اقسام کالاها و چه در اعتراضات مجددا تکرار شوند. حقیقتا به این امید زنده‌ایم که تغییرات اساسی در دیدگاه حاکمان و سیاستگذاران ما ایجاد شود و از این پیچ سخت و تاریخی با هزینه کمتری عبور کنیم و کشور به یک ساحل امن سیاسی و اقتصادی برسد ... !!

به سراغ بازار برویم. بازاری که جنگ، عملیات فریب و شکست مذاکرات را می‌دید و فروشنده بود. با این‌حال طرف تقاضا در نیمه دوم بازار کمی بهتر شد و لذا بر اساس جریان خبری روزهای اخیر و حصول توفق اولیه بر سر اصل مذاکرات و ادامه آن طی روزهای پیشِ رو، به نظر برای شنبه بازار بهتری را داشته باشیم؛ هر چند که هنوز هیچ چیز روشن نیست اما به نظر تنش‌ها ولو بصورت موقت کمتر شده و همین مساله می‌تواند عاملی برای بازگشت نسبی خریداران به بورس باشد ...

2) جدول بررسی آخرین وضعیت شاخص‌ها، بازار، نوسانات بازارهای جهانی و منحنی ارزش معاملات :

3) سر تیتر خبرهای سیاسی و اقتصادی – اخبار و شایعات بازار :  

* وزیر خارجه عمان: «امروز در مسقط گفت‌وگوهای بسیار جدی با نقش میانجی‌گری میان ایران و آمریکا برگزار شد. این گفت‌وگوها برای روشن شدن دیدگاه‌ها و طرز فکر هر دو طرفِ ایرانی و آمریکایی مفید بود و زمینه‌هایی برای پیشرفت احتمالی شناسایی شد. قرار است در زمان مناسب دوباره گرد هم بیاییم و نتایج این مذاکرات با دقت در تهران و واشنگتن بررسی شود.»

* سخنگوی وزارت خارجه گفت: مذاکرات ایران و آمریکا در مسقط با تفاهم طرفین برای ادامه گفتگوها خاتمه یافت. طرفین ضمن تبیین دیدگاه‌ها و مطالبات خود، تفاهم کردند که در مشورت با پایتخت‌ها راجع به دور بعدی گفتگوها تصمیم‌گیری نمایند.

* وال‌استریت ژورنال نوشت: به گفته منابع آگاه، پزشکیان و رئیس‌جمهور مصر درباره یک پیشنهاد گسترده که توسط عمان و قطر تهیه شده و بر اساس برنامه‌هایی برای حل بحران‌ها در غزه و اوکراین مدل‌سازی شده بود، بحث کردند. این طرح ترکیبی از اقداماتی برای مدیریت غنی‌سازی اورانیوم، همراه با مشوق‌های اقتصادی و تعهدات امنیتی است. هنوز مشخص نیست که آمریکا در این طرح نقشی داشته یا نسبت به آن تمایل دارد. گفته می‌شود وزرای امور خارجه عربستان، قطر، امارات، مصر، پاکستان و عمان برای پیوستن به مذاکرات ایران و آمریکا دعوت شده‌اند.

* نیویورک تایمز: ایران مایل است برنامه هسته‌ای خود را به حالت تعلیق درآورد یا تعطیل کند تا تنش‌ها کاهش یابد، اما ترجیح می‌دهد طرحی که توسط آمریکا حمایت می‌شود برای تشکیل یک کنسرسیوم منطقه‌ای قدرت هسته‌ای اجرا شود. مقامات گفتند علی لاریجانی اخیراً پیامی از آیت‌الله خامنه‌ای به ولادیمیر پوتین رسانده که پیشنهاد ارسال اورانیوم غنی‌شده ایران به روسیه را طبق توافق ۲۰۱۵ ارائه می‌دهد.

* وزیر اقتصاد: با توجه به سیاست‌های اقتصادی جدید و افزایش عرضه کالا، نرخ تورم در ماه‌های آینده کاهش می‌یابد. تمامی فشارهای تورمی تحت کنترل بانک مرکزی و وزارت اقتصاد است.

* براساس مصوبه مشترک وزارت امور اقتصادی و دارایی و وزارت دادگستری، سقف گردش مالی سالانه حساب‌های بانکی افراد حقیقی در هر سال شمسی، ۲۰ میلیاردتومان تعیین شد. این تصمیم در راستای ایجاد نظم در اطلاعات مالی، ارتقای شفافیت و بهبود فرآیند شناسایی و تشخیص مؤدیان مالیاتی اتخاذ شده است. دولت با اجرای این آیین‌نامه به‌ دنبال کاهش فرارهای مالیاتی، کنترل تراکنش‌های مشکوک و جلوگیری از سوءاستفاده‌های احتمالی در نظام مالی است.

* طبق گزارش مدیریت پژوهش سازمان بورس و اوراق بهادار، ارزش فروش (مجموع فروش داخلی و صادراتی) شرکت‌های تولیدی عضو بورس تهران و فرابورس ایران در ۱۰ ماه سال گذشته ۳,۹۲۶ همت بوده که این رقم در ۱۰ ماه امسال با 48.2 درصد رشد به ۵,۸۱۹ همت افزایش یافته است. بررسی‌های مدیریت پژوهش سازمان بورس نشان می‌دهد بیش از ۸۶ درصد فروش شرکت‌های تولیدی فعال در بازار سرمایه را فروش داخلی و مابقی را فروش صادراتی تشکیل می‌دهد. به این ترتیب، رکورد تاریخی جدیدی در ارزش فروش ماهانه شرکت‌های مذکور به ثبت رسیده است.

* ارزش بازار سرمایه (بورس + فرابورس) در هفته‌ای که گذشت با رشد 1.4 درصدی به 13,788 همت رسید. در بازار ارز، دلار پس از رشد هیجانی از سطوح 155 هزار تومانی هفته گذشته تا کانال 167 هزار تومانی، با مطرح شدن موضوع مذاکرات سیاسی کاهش ارتفاع داد و روز جمعه به 162 هزار تومان رسید. در نتیجه این تغییرات، ارزش دلاری بازار با افت 4.4 درصدی به 85 میلیارد دلار رسید. گفتنی است، در هفته نخست بهمن، ارزش دلاری بازار سرمایه تحت تاثیر جهش 10 درصدی نرخ ارز و سقوط 10 درصدی بورس، از سطح 107 میلیارد دلار به 88 میلیارد دلار سقوط کرد ...

تحولات مربوط به صنایع را در بخش ویژه‌های خبری و تحلیلی دنبال کنید.